مباحث مطرح شده در این جلسه:
آیا امر به شیء مقتضی نهی از ضد هست یا خیر؟
ضد خاص و ضد عام؛ وجه تسمیه

❋ ❋ ❋

آیا امر به شیء مقتضی نهی از ضد هست یا خیر؟
این بحث علاوه بر ثمرات عملی، ثمرات علمی بسیار دارد که بحث ترتب از ثمرات علمی این بحث است. در این بحث لفظ «امر» خصوصیت ندارد و به جای آن می‌توان گفت آیا از هر وجوب، حرمت ضد استفاده می‌شود؟ غیبت حرام است اما آیا ترک غیبت هم واجب است؟

ضد را به ضد خاص و ضد عام تقسیم کرده‌اند.
ضد عام به معنای ترک است ولی ضد خاص، فعل وجودی است. ضد عام نماز خوابیدن است و ضد خاص آن غذا خوردن که فعل وجودی است. ولی وجه تسمیه این دو به ضد خاص و ضد عام چیست؟
ضد عام یعنی ترک را ضد نامیدن با مسامحه است چون ضدان امران وجودیان‌اند و ترک امر عدمی است. مگر بگوییم بحث در ضد اصولی است نه ضد در مباحث فلسفه و کلام. ضد رد اصول فقه یعنی مطق امر منافی و معاند اعم از امر وجودی یا عدمی.
آیا ترک یک ضد مقدمه برای فعل ضد دیگر هست یا خیر؟